Saudi Snack Foods Co Ltd (Pepsi Co.), ERKE Sürdürülebilir Bina Tasarım danışmanlığında yürütülen süreç sonunda, Amerikan Yeşil Binalar Konseyi (USGBC) tarafından verilen LEED Gold sertifikasını LEED-NC v2009 kategorisinde almaya hak kazandı.

Saudi Snack Foods Co Ltd (Pepsi Co.) Dammam, Suudi Arabistan’da 12940 m2 alanda yapılmıştır. Proje konumu gereği yapılaşma yoğunluğu yüksek bir alanda olduğundan sürdürülebilirlik anlamında bir çok yönden avantajlıdır. İlk olarak geliştirilmemiş bir alanı ve bu alanda bulunan flora,faunayı tahrip etmemekte ve herhangi bir su kütlesine zarar vermemektedir. Bununla beraber, kullanıcıların proje çevresindeki temel servislerden (okul, hastane, restoran, cami vb.) herhangi bir araç kullanımına gerek duymaksızın yararlanabilmesine olanak sağlar. Ayrıca proje konumu, kullanıcıların otobüs, metro vb. toplu taşıma araçlarına yürüyerek ulaşımını sağlayacak şekilde seçilmiş ve bu sayede ulaşım kaynaklı karbon emisyonlarının düşürülmesi hedeflenmiştir.

Projede, şehirleşmelerin en büyük problemi olan ısı adası etkisinin azaltılması için çatılarda ve sert peyzaj alanlarında açık renkli materyaller seçilmiş, yeşil alanlar maksimum oranda olacak şekilde tasarlanmıştır. Sert peyzaj alanlarında geçirimliliği yüksek malzemeler kullanılarak yağmur suyunun toprağa ulaşması sağlanmıştır.

Maksimum bina kullanıcı sayısının %5’i için bisiklet park yerleri tasarlanarak fosil yakıtlarla çalışan araç kullanımının azaltılması, bunun yanı sıra karbon emisyonlarının ve trafik yükünün düşürülmesi hedeflenmiştir. Ayrıca bisiklet kullanıcılarına duş ve soyunma kabini imkânı sağlanarak kullanım konforları arttırılacaktır.

Projede, düşük emisyonlu araçların kullanımına teşvik edilmesi için, otopark kapasitesinin %5’i kadar düşük emisyonlu araç park yeri tasarlanmıştır. Bu alanlar girişlere en yakın ve en prestijli alanlara konumlandırılarak kullanıcıların teşvik edilmesi sağlanmıştır.

Geri dönüştürülebilir malzemeler (kağıt/karton/cam/plastik/metal) için işletme sırasında bina kullanıcılarının kolaylıkla ulaşabileceği alanlara geri dönüşüm çöp kutusu yerleştirilmesi tasarlanmıştır. Ayrıca bu geri dönüştürülebilir atıkların toplanması ve geri dönüşüm merkezlerine gönderilmesi için atık yönetim planı düzenlenmiştir.

Proje içerisinde sigara dumanı kontrolü sağlanması amacıyla proje saha dış alanlarında, binaların açıklıklarına ve hava emiş menfezlerine 8 m mesafede sigara içilmesi yasaklanmıştır. Ayrıca binaların ana girişlerine farkındalık yaratmak amacıyla ‘belirlenen alanlar dışında sigara içilmesi yasaktır’ ibaresi olan tabelalar asılmıştır.

İç mekan hava kirlilik kontrolünün sağlanması için, bina girişlerinde en az 3m uzunluğunda paspaslar yerleştirilmiş, bu sayede dışarıdaki toz ve kirliliğin içeri geçişinin engellenmesi amaçlanmıştır.

Projede su verimli vitrifiye armatürleri tercih edilerek, iç mekanlarda kullanılan su tüketiminden %45 oranında tasarruf sağlanmıştır. Bunun yanında, tuvaletlerde %50 oranında su tüketiminden tasarruf elde edilmiştir.

Peyzaj alanlarında düşük sulama ihtiyacına sahip, yüksek adaptasyonlu bitkiler seçilmiştir. Bu sayede ilk olarak peyzaj alanlarında kullanılacak sulama suyu ihtiyacı %86 oranında azaltılmıştır. Sulama ihtiyacı ise proses suyundan karşılanmıştır. Prosesten çıkan su, peyzaj alanlarında kullanılacak şekilde arıtılarak peyzajdaki sulama ihtiyacının tamamının karşılanması sağlanmış ve bu sayede peyzajdaki su tüketimi %100 azaltılmıştır.

Isıtma ve soğutma sistemlerinde, ozon tabakasına zarar verecek gazlar (CFC gazı Kloroflorokarbon) hiçbir şekilde kullanılmamıştır. Küresel ısınmaya mümkün olduğunca minumum etki edecek gazlar seçilmiştir. (R407C ve R410A gibi) Enerji verimliliği ile ilgili çalışmalarda ise standart değerlere göre enerji maliyeti açısından %25 daha verimli bir bina elde edildiği görülmüştür. Bina girişlerine sabit paspaslar konulmasıyla, tozun içeri girmesi önlenmiştir. Tüm klima santrallerinde yüksek verimli filtreler kullanılmıştır.

Bina kullanıcılarına sağlıklı ortamlar sağlamak için ASHRAE standartlarına göre %30 daha fazla taze hava sağlanmıştır. Kullanım yoğunluğu yüksek olan toplantı odaları, yemekhane gibi alanlarda karbondioksit sensörleri kullanılmıştır. Bina kullanıcıları için konforlu alanlar yapmak ve enerji tasarrufu sağlamak için aydınlatma sistemleri kişisel kullanıma göre tasarlanmıştır.

Projede kullanıcıların termal konfor seviyeleri de düşünülmüş ve termal konforun sağlanması için gerekli alanlarda termostat yerleşimi gerçekleştirilmiştir. Bina kullanıcılarının bireysel olarak termal konfor seviyelerini kontrol edebilmesi sağlanmıştır.

Tüm bu sürdürülebilir tasarım kriterlerine ek olarak, inşaat uygulamalarında da sürdürülebilir stratejiler izlenmiştir. Toprak erozyonunun önlenmesi, bölgeden geçen su kaynaklarının ve hatlarının korunması, toz kontrolünün sağlanması için inşaat sahasında gerekli tedbirler alınmış, inşaat aşamasında oluşan geri dönüştürülebilir atıkların geri dönüşümü sağlanmıştır. Daha sağlıklı iç mekanlar inşa edilebilmesi için, hava kanalları ve malzemeler inşaat aşamasında oluşabilecek toz, nem ve kimyasal kontaminasyonlardan korunmuştur.

Ulaşımdan kaynaklanan emisyonun azaltılması ve hammadde kaynaklarının korunması için sürdürülebilir kaynaklı malzemeler tercih edilmiştir.  Bu kapsamda malzeme maliyetinin %30’u kadar yerel malzeme ve %20’si kadar geri dönüştürülmüş malzeme kullanılmıştır. Ayrıca daha sağlıklı içmekanlar için düşük emisyonlu iç mekan malzemeleri kullanılmıştır.

Damam Pepsico LEED Gold ERKE